Evropska unija od početka 2026. godine dobiće novu članicu eurozone. Bugarska će od 1. januara zvanično uvesti euro, čime će njena nacionalna valuta bugarski lev otići u historiju nakon više od jednog vijeka upotrebe.
Ovom odlukom Bugarska postaje 21. zemlja koja koristi euro, a vlasti u Sofiji poručuju da je riječ o jednom od najvažnijih ekonomskih i političkih koraka u modernoj historiji zemlje.
Evropska komisija dala zeleno svjetlo
Evropska komisija i Evropska centralna banka potvrdile su da je Bugarska ispunila ključne ekonomske kriterije za ulazak u eurozonu, uključujući kontrolu inflacije, stabilnost javnih finansija i učešće u mehanizmu deviznih kurseva ERM II.
Predsjednica Evropske komisije Ursula fon der Lajen izjavila je da će uvođenje eura Bugarskoj donijeti: Veću trgovinsku razmjenu, više stranih investicija, stabilnije cijene, rast životnog standarda.
Prema njenim riječima, euro će dodatno učvrstiti evropski put Bugarske i njenu ekonomsku stabilnost.
Pitanje evropskog jedinstva
Tokom posjete Sofiji, evropski komesar za ekonomiju Valdis Dombrovskis istakao je da uvođenje eura dolazi u osjetljivom geopolitičkom trenutku.
– U vremenu rata u Ukrajini, rastućih globalnih tenzija i ekonomske neizvjesnosti, evropsko jedinstvo postaje važnije nego ikad – rekao je Dombrovskis.
Dodao je da su mnoge evropske zemlje, uključujući Bugarsku, same po sebi premale da bi imale globalni uticaj, ali da kroz dublju integraciju u EU dobijaju ekonomsku i političku snagu.
Građani podijeljeni
Iako vlasti najavljuju brojne prednosti, javnost u Bugarskoj ostaje podijeljena. Prema istraživanju Ministarstva finansija:
51% građana podržava uvođenje eura
45% je protiv
Strahovi se uglavnom odnose na mogući rast cijena, gubitak monetarnog suvereniteta i dodatni pritisak na životni standard.
Ekonomista Petar Ganev iz Instituta za tržišnu ekonomiju u Sofiji smatra da podjele oko eura odražavaju dublje političke i društvene razlike.
– Bugarska je duboko polarizovana. Ovo pitanje je samo još jedan od pokazatelja koliko je društvo podijeljeno – rekao je Ganev.
Šta znači uvođenje eura za Bugarsku?
Uvođenjem eura Bugarska ulazi u jezgro evropske ekonomije dobija lakši pristup kapitalu i investicijama eliminiše valutni rizik jača povjerenje investitora.
Istovremeno, zemlja gubi mogućnost samostalne monetarne politike, ali vlasti tvrde da su prednosti daleko veće od rizika.
Još jedna valuta odlazi u historiju
Bugarski lev, koji je u opticaju još od 1881. godine, tako će se pridružiti nizu evropskih valuta koje su nestale uvođenjem eura – poput njemačke marke, francuskog franka, italijanske lire i drugih.
Od 1. januara 2026. Bugarska će zvanično postati 21. članica eurozone, čime se nastavlja širenje zajedničke evropske valute.
Dnevni avaz/ASinfo
